Jakie choroby może powodować wirus HPV?

Wirus brodawczaka ludzkiego, w skrócie zwany HPV (ang. Human Papilloma Virus), występuje w ponad stu typach. Część z nich prowadzi do zmian nowotworowych. Niezwykle istotne są systematyczne badania, ponieważ zakażenie wirusem HPV może przez wiele lat przebiegać bezobjawowo. Wirus atakuje zarówno kobiety, jak i mężczyzn. Do zakażenia może dojść w trakcie kontaktów seksualnych, w przypadku zaniedbania higieny osobistej (np. nie umycia rąk po skorzystaniu z publicznej toalety) lub dzielenia z zakażoną osobą tych samych ręczników albo bielizny. Ryzyko zakażenia wzrasta u osób, które miały wielu partnerów seksualnych oraz nie używały prezerwatyw lub środków ochronnych do seksu oralnego.

Jakie zmiany w organizmie wywołuje zakażenie wirusem HPV?

Niektóre typy wirusa brodawczaka ludzkiego mogą powodować powstawanie:

  • brodawek lub tzw. kłykcin kończystych (zmian skórnych ujawniających się w okolicy genitaliów albo odbytu). Usuwanie brodawek i kłykcin można zrobić w domu, ale lepszy efekt uzyska się, przeprowadzając ten zabieg w gabinecie lekarskim. Ich zniknięcie nie oznacza jednak, że chory przestał zarażać,
  • nowotworów złośliwych, np. raka szyjki macicy, prącia, gardła i jamy ustnej. Proces karcynogenny rozpoczyna się zwykle w ciągu ok. 5 lat od pojawienia się pierwszych objawów.

Osłabiony układ immunologiczny przyczynia się do rozwoju wielu chorób, w tym tych spowodowanych przez wirusa brodawczaka ludzkiego. Badania wskazują na to, że zakażenie wchodzi w kolejne fazy rozwoju szybciej, jeśli osoba ma niski poziom witaminy A we krwi.

Jak rozwija się wirus HPV?

We wczesnej fazie zakażenia jego obecność może zostać potwierdzona jedynie przez badanie laboratoryjne. Jednak często obraz cytologiczny nie wykazuje na tym etapie odchyleń od normy. Następnie zakażenie przechodzi w fazę przedkliniczną, w której zaczynają zaznaczać się zmiany w wyglądzie nabłonka. W ostatniej fazie zakażenia zmiany chorobowe są widoczne gołym okiem i obejmują wybroczyny w okolicy genitaliów oraz ujawniają się zmiany chorobowe np. w szyjce macicy, odbycie lub gardle. Jeśli pojawi się świąd, wybroczyny albo upławy (niekiedy ropne), to należy czym prędzej udać się na wizytę do lekarza i poddać się badaniu na obecność wirusa HPV. Choroba wykryta na wczesnym etapie daje lepsze rokowania.  Zakażona kobieta może przekazać wirusa dziecku już podczas porodu, dobrze więc zrobić badanie na jego obecność w trakcie w ciąży.

Czy zakażenie HPV można wyleczyć?

Objawy zakażenia brodawczakiem ludzkim leczy się na kilka sposobów, w zależności od tego, której strefy one dotyczą. Brodawki i kłykciny usuwa się w trakcie laseroterapii. Czasem stosuje się terapię maściami antywirusowymi, choć nie zawsze daje to trwały efekt. W walce ze zmianami nabłonka użyteczna bywa procedura elektrokonizacji, polegająca na usunięciu wszystkich zmienionych tkanek wraz z marginesem zdrowych.